Wybór miejscowości - administracyjnie
Miejscowość:
Wybór miejscowości - geograficznie
Miejscowość:
Bystra-Sidzina - Beskid Żywiecki, Małopolskie
Gmina Bystra–Sidzina położona jest w pobliżu Babiej Góry zwanej „Królową Beskidów” w Beskidzie Wysokim, w południowo–zachodniej części Województwa Małopolskiego . Tworzą ją dwie atrakcyjne wioski Bystra i Sidzina, które sama przyroda wkomponowała w Pasmo Polic: Cupel /887m npm/, Naroże /1063m npm/, Urwanica /1158m npm/, Okrąglica /1239m npm/, Polica /1369m npm/.
Dojazd: Do Bystrej i Sidziny można dojechać od strony Krakowa – „zakopianką” i dalej od skrzyżowania w Skomielnej Białej przez Jordanów. Od strony Śląska– przez Suchą Beskidzką, od południa – z Orawy i Zawoi – przez Zubrzycę.
Niepowtarzalny klimat , niezwykle piękny krajobraz, malownicze położenie oraz lasy zasobne w grzyby i jagody stanowiące większość obszaru gminy.
Bogate kompleksy leśne tego terenu skrywają wiele gatunków ciekawych roślin i zwierząt.
Najsłynniejszym gatunkiem tutejszej fauny jest głuszec – ptak zamieszczony w Polskiej Czerwonej Księdze gatunków zagrożonych wyginięciem, a w paśmie Policy występujący w stałej populacji. Obszar jego występowania jest ujęty do Sieci Natura 2000. W wierzchołkowych partiach pasma Policy znajduje się również rezerwat „Na Policy”, gdzie chronione są naturalne bory świerkowe z rzadkimi roślinami . Cały obszar gminy Bystra–Sidzina jest ujęty do Południowomałopolskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu.
W obrębie Gminy Bystra–Sidzina istnieje wiele pomników przyrody – są to przede wszystkim kilkusetletnie dęby, które stały się symbolem gminy i widnieją w jej herbie. W Sidzinie najbardziej wyeksponowany jest dąb "Adam", liczący sobie ponad 500 lat, kolejny o nazwie "Ewa" i trzeci mający ok. 250 lat. Jest również dąb „Abraham”. W Bystrej znajduje się park dworski, który powstał w połowie XIX wieku, wpisany do rejestru zabytków. Leży w centrum wsi nad potokiem Bystrzanka. W parku znajduje się również kilkusetletni dąb o nazwie „Syryusz”.
Szlaki turystyczne
Najlepszą formą wypoczynku na tym terenie jest turystyka aktywna, czemu sprzyja sieć szlaków turystycznych, rowerowych i konnych przebiegających przez Gminę Bystra–Sidzina, a leśne i polne ścieżki idealnie nadają się do spacerów i wędrówek.
Przez Obszar gminy przebiegają atrakcyjne, znakowane szlaki turystyczne:
- Szlak Papieski biegnący przez Halę Krupową,
- szlak czerwony – przejście pasma Policy fragmentem Głównego Szlaku Beskidzkiego,
- szlak niebieski biegnący przez Sidzinę i Cupel z Wysokiej do Kojszówki,
- szlak zielony z Sidziny, przez Halę Krupową do Zawoi Centrum,
- szlak czarny najkrótsze dojście do schroniska na Hali Krupowej z Sidziny Wielkiej Polany.
Szlaki: czarny, czerwony i zielony w okresie zimowym służą jako trasy wędrówek na rakietach śnieżnych.
Przełęcz między Sidziną a sąsiednią Zubrzycą Górną na Orawie stanowi część głównego europejskiego działu wód, oddzielającego zlewiska Bałtyku i Morza Czarnego. Jest to również ciekawe miejsce widokowe.
Ze względu na niepowtarzalne walory widokowe miejscem wartym odwiedzenia jest Hala Krupowa – duża polana w głównym grzbiecie Pasma Policy, między Okrąglicą, a Policą, i nieco wyżej szczyt Złotej Grapy. Pod Okrąglicą (1239 m. n.p.m.). znajduje się Kaplica Matki Bożej Opiekunki Turystów.
Warto również zawędrować na Halę Malinową, gdzie w 1967 r. odsłonięty został kamienny obelisk poświęcony walkom partyzanckim. Ciekawym miejscem jest również Psia Dolina – piękna górska dolina głęboko wciętą w masyw Policy przez potok Zakulawka. Na wlocie do Psiej Doliny znajduje się wyznaczone miejsce do palenia ognisk i biwakowania (Hala Czarnowa). Znajduje się ona na terenie Leśnictwa Sidzina – Nadleśnictwo Myślenice.
Gmina może nie tylko poszczycić się pięknymi krajobrazami, ale również ciekawymi zabytkami i bogactwem kultywowanych do dziś tradycji regionalnych. Miejscem, w którym znajdują się eksponaty bogatej kultury w postaci budownictwa i twórczości ludowej jest Skansen w Sidzinie – Muzeum Kultury Ludowej.
Innym obiektem zabytkowym jest kościół parafialny w Sidzinie, wybudowany w latach 1815–1825 w stylu klasycystycznym tzw. józefińskim.
Górzyste tereny i pochodzenie ludzi stworzyły specyficzne zwyczaje i tradycje, charakterystyczne dla grupy górali zwanych Babiogórcami, z naleciałościami sąsiedniego Podhala i Orawy.
Do dziś kultywuje się tradycje związane z kolędowaniem, jasełkami, święceniem palm, rękodziełem. W pamięci ludzi do dziś przetrwały starodawne przyśpiewki opowieści i legendy. W wielu domach mówi się gwarą.
Imprezy
Corocznie na terenie gminy organizowane są imprezy:
Sidzińskie Lato – festyn organizowany w Sidzinie najczęściej w miesiącu lipcu,
Biesiada Bystrzańska – również organizowana w lipcu tylko na terenie Bystrej,
Święto Drzewa – impreza organizowana w okresie wakacji połączona z konkursami i zabawami związanymi z drewnem.
W sierpniu każdego roku odbywają się w gminie dożynki – tradycyjne święto plonów.
Ponadto w okresie wakacyjnym jest organizowana przez Stowarzyszenie Tradycja i Natura Wystawa Twórczości Ludowej. Na tej wystawie prezentują się lokalni twórcy ze swoimi pracami jak haft, koronki, wyroby z bibuły, malarstwo czy rzeźba. Ponadto ekspozycja ta jest na stałe w jednej z chałup Skansenu w Sidzinie.
W sierpniu odbywa się „Juzyna na Holi”, czyli spotkanie górali babiogórskich i orawskich, którego stałym elementem jest msza św. w Kaplicy Matki Bożej Opiekunki Turystów pod Okrąglicą i występy zespołów regionalnych przy schronisku PTTK na Hali Krupowej.
Wiosną i jesienią odbywają się w gminie koncerty symfoniczne.
Na lokalnych festynach jest możliwość degustacji potraw regionalnych. Jednym z najbardziej popularnych produktów lokalnych tego terenu jest „sidziński syrek wędzony” – krowi ser biały posolony i wędzony z dodatkiem przypraw. Kolejny to „Kołoc sidziński” – dawniej podawany na weselach. Jest to placek przyrządzany na ostro, przypominający okrągły chleb – sporządzany z dwóch rodzajów ciast: serowego i chlebowego. Dużą popularnością cieszą się również miody spadziowe i wielokwiatowe.
Na terenie gminy istnieje szlak Ekomuzeum, czyli żywej interpretacji dziedzictwa przyrodniczo–kulturowego. Punkty ekomuzealne są to obiekty przeznaczone do zwiedzania lub oglądania, ale można również stać się uczestnikiem lub twórcą, a także popróbować rozmaitych wyrobów. Na terenie Gminy Bystra–Sidzina znajdują się cztery punkty ekomuzealne położone w Sidzinie: „Pasieka Leśna” Janiny i Mariana Totoś, gdzie możemy podglądać życie i pracę pszczół, gospodarstwo ekologiczne „U Ireny”, pracownia stolarsko–rzeźbiarska lokalnego artysty Bartka Trzopa oraz Skansen w Sidzinie–Muzeum Kultury Ludowej.
Przydatne dane teleadresowe
- Gminna Informacja Turystyczna tel. (0–18)26 81 220/221 wew. 115 promocja@bystra–sidzina.pl
- Punkt Informacji Turystycznej w Sidzinie te. (018) 26 99 001
- Skansen w Sidzinie – Muzeum Kultury Ludowej:
czynny : Wtorek – piątek: 07.00 – 15.00, Niedziela: 10.00 – 18.00
tel. kontaktowy: 0 501–597–208 – Pan Józef Czarny– przewodnik.
Ceny biletów: Bilet normalny 4 zł, Bilet ulgowy 2 zł.
Bilet ulgowy: dzieci do lat 7, emeryci, renciści, studenci, osoby niepełnosprawne.
Noclegi
- Dom Wczasów Dziecięcych Nr 2 (65 miejsc) Sidzina, www.dwd2sidzina.pl, tel. (0–18) 26 73 1 90
- Schronisko PTTK na Hali Krupowej. (38 miejsc) Sidzina, www.krupowa.gory.pl tel. (0–18) 44 75 005
- Dom Oazowy s.Sercanek (ok. 100 miejsc) Bystra tel. (0–18) 26 81 037
- Ośrodek Kolonijno–Wczasowy „Rozalia” (60 miejsc) Bystra tel. (0–18) 26 81 003, 660 058 922
- Pensjonat „TERATA” (30 miejsc) Bystra tel. (0–18)26 81 395, 660 781 875
- Genowefa Nacher (28 miejsc) Bystra tel. (0–18) 26 81 171
- Piotr Pytel – (11 miejsc) Bystra tel. (0–18) 26 81 265, 600 886 564
- Gospodarstwa agroturystyczne:
- MARIA TRZOP (14 miejsc) Sidzina tel. (0–18) 26 73 126
- KAZIMIERA HAJOS (12 miejsc) Bystra tel. (0–18) 26 81 394
- STANISŁAW TRACZYK (11 miejsc) Bystra tel. (0–18)26 81 021
- EMILIA CEREMON (9 miejsc) Sidzina tel. (0–18) 26 73 435
- STANISŁAWA MIGAS (7 miejsc) Sidzina tel. (0–18) 26 73 115
- ZOFIA STASZCZAK (6 miejsc) Sidzina tel. (0–18) 26 73 125
- WŁADYSŁAWA BASIURA (6 miejsc) Bystra tel. (0–18) 26 81 539
Przewodnicy górscy
- B. Konwerska, Sidzina tel. (0–18) 26 73 474, 507 141 292
- Z. Całyniuk, tel. (0–18) 26 75 848
- T. Uczniak, Bystra tel. (0–18) 26 81 117
Organizacja kuligów i przejażdżek konnych
- M .Chorążak Sidzina (0–18)26 73 434, 606–142–927
- S .Trzop Sidzina tel. (0–18) 26 73 126
Pole Biwakowe, miejsce ogniskowe w Sidzinie Wielka Polana – kontakt: Leśnictwo Sidzina tel. (0–18) 26 73 186
Ekomuzea
- Pracownia stolarsko–rzeźbiarska – Bartek Trzop (Sidzina)– tel. (0–18) 26 73 559, 696 187 625
- Gospodarstwo Ekologiczne „U Ireny” – Irena Wiertelczyk – tel./fax (0–18) 26 73 117, 501 512 963
- „Pasieka leśna” Janina i Marian Totoś tel. (0–18) 26 73 732, 606 516 188
Instruktorzy rekreacji narciarstwa zjazdowego
- P. Małysa, tel. 606–107–217
- K. Krawczyk, tel. 693–627–242
Ośrodki zdrowia
- Ośrodek Zdrowia, Sidzina tel./fax 018 267 31 87
- Ośrodek Zdrowia, Bystra tel. 26 81 024
Do pobrania lista adresowa noclegów i atrakcji turystycznych w powiecie suskim: lista
![]() |
Urząd Gminy |
Skansen w Sidzinie - Muzeum Kultury Ludowej
Zwiedzając Skansen w Sidzinie można podziwiać ślady bogatej kultury ludowej, która przetrwała tu w postaci budownictwa(kuźnia, spichlerz, młyn, chałupy z XIX w.) i twórczości...
więcej »
Mapa















