Beskid Makowski
O nazwę tej części Beskidu i jego dokładne granice od lat toczą się spory. Nazywany był  Beskidem Średnim lub Myślenickim. 

Beskid Makowski należy do Beskidów Zachodnich. Jest to pasmo górskie położone pomiędzy rzeką Koszarawą na zachodzie a Rabą na wschodzie. Od południa graniczy z Beskidem Żywieckim, od północy z pogórzem Wielickim, od zachodu z Beskidem Małym, od wschodu z Beskidem Wyspowym.

W Beskidzie Makowskim można wyróżnić następujące pasma:

– Pasmo Lubomira (904 m n.p.m., najwyższy szczyt Beskidu Makowskiego) i Łysiny (891 m n.p.m.) – jedyne pasmo Beskidu Makowskiego o południkowym przebiegu; pozostałe szczyty: Weszkówka (763 m n.p.m.), Ukleina (663 m n.p.m.) i Kiczora (725 m n.p.m.)

– Grupa Koskowej Góry (866 m n.p.m.). Pozostałe szczyty Kotoń (857 m n.p.m.), Parszywka (849 m n.p.m.). Rozciąga się z niego wyjątkowo piękny widok na sąsiednie pasma górskie.

–  Pasmo Pewelskie z grupą Lasku (871 m n.p.m.) i Żurawnicą (728 m n.p.m.)

– Pasmo Babicy (727 m n.p.m.), pozostałe szczyty: Bieńkowska Góra (676 m n.p.m.), Trzebińska Góra (625 m n.p.m.), Sularzówka (617 m n.p.m.)

– Masyw Klimasa i Zębolowej (858 m n.p.m.)

– Pasmo Stołowej Góry (841 m n.p.m.), pozostałe szczyty: Groń (809 m n.p.m.), Łysa Góra (717 m n.p.m.)

– Grupa Przykrzca (741 m n.p.m.)

– Pasmo Chełmu (603 m n.p.m.), pozostałe szczyty: Starowidz (534 m n.p.m.) oraz Mysia Góra (576 m n.p.m.)

– Pasmo Barnasiówki (566 m n.p.m.), pozostałe szczyty: Pisana (545 m n.p.m.) i Dalin (506 m n.p.m.)

Geologia
Beskid Makowski jest zbudowany z fliszu płaszczowiny magurskiej. Pasma składa się z zaokrąglonych grzbietów z piaskowców magurskich. Na terenie Beskidu Makowskiego występują osuwiska.

Klimat
Średnia temperatura wynosi 5 do 7º C, średnie roczne opady na poziomie 800 mm. Duże wahania temperatury, zdarzają się inwersje temperatury.

Przyroda – roślinność i zwierzyna
Lasy na obszarze Beskidu Makowskiego zostały w dużym stopniu zniszczone przez człowieka. Pozostały po nich łąki i grunty rolne. Cenne lasy zachowały się w rejonie Łysiny i w paśmie Koskowej Góry.

Ingerencja człowieka sprawiła, że także zwierzyna jest tu stosunkowo uboga. Z większych ssaków można dziś spotkać tu jedynie jelenie, sarny i dziki. Z gatunków ptaków żyje tu myszołów zwyczajny, krogulec, jastrząb, pustułka, bażant i dzięcioł. Występuje tu też jaszczurka żyworodna, żmija zygzakowata oraz salamandra plamista.

Woda
Główną rzeką pasma Beskidu Makowskiego jest Raba, która stanowi jej wschodnią granicę. Drugą co do wielkości rzeką pasma jest Skawa – południowo-zachodnia granicą pasma. Obydwie rzeki wpływają w swoim późniejszym biegu do Wisły.

Rezerwaty i pomniki przyrody  

• Rezerwat Zamczysko – rozciąga się na stokach Ukleiny nad Zarabiem (w paśmie Lubomira i Łysiny) na powierzchni 1,4 ha. Naturalny las świerkowo-jodłowy oraz skupisko dziko rosnącego bluszczu. Zachowały się tu ruiny średniowiecznego (XIII w.) zamku 

• Rezerwat „Las Gościbia” – utworzony w 2001  r., obejmuje powierzchnię ponad 280 ha. Leśny ekosystem w obszarze potoku górskiego oraz źródło wody dla Sułkowic. 

• Dwa cisy – jedne z najstarszych w Polsce (szacowane na 600 i 1200 lat), uznane za pomniki przyrody, rosną na północno-zachodnim stoku Babicy (724 m n.p.m.), w przysiółki Chodnikówka, należącym do wsi Harbutowice. 

• Pieklisko – pomnik przyrody na północnym stoku Parszywki. Osuwisko o wysokości ok. 40 m, skałki o wysokości 6-7 m oraz blokowisko skał. 

• Jaskinia Mysiorowa Jama – na stokach Kuczyny, długość: 282 m; głębokość: 11,8 m. 

• Diabelski Kamień – głaz narzutowy w paśmie  Barnasiówki (566 m n.p.m.)