Kotlina Jeleniogórska - niezwykle malowniczy krajobraz, bywa nazywany najpiękniejszym nieodkrytym zakątkiem w Europie.

Kotlina Jeleniogórska jest częścią Sudetów Zachodnich. Zajmuje powierzchnię 273 km² i jest drugą co do wielkości kotliną Sudetów. Od wschodu otoczona jest Rudawami Janowickimi, od zachodu Górami Izerskimi, od północy Górami Kaczawskimi i od południa Karkonoszami. 
Na terenie Kotliny możemy wyróżnić następujące wzniesienia: Wzniesienia Dziwiszowskie, Wzgórza Karpnickie, Wzgórza Łomnickie, Wysoczyznę Rybnicy oraz obniżenia: Obniżenie Jeleniej Góry, Obniżenie Mysłakowskie, Obniżenie Sobieszowa, Obniżenie Starej Kamienicy. 
W centrum leży Jelenia Góra, od której kotlina nosi nazwę. Dzielnica Jeleniej Góry - Cieplice ma charakter uzdrowiskowy. Uzdrowiskiem są także Kowary.

Geologia
Kotlina zbudowana jest prawie całkowicie z granitów porfirowych. O wiele młodsze piaski i żwiry rzeczne budują terasy doliny Bobru.
 
Klimat
Klimat kotliny charakteryzuje się dużą zmiennością, co wynika ze specyficznej cyrkulacji powietrza i otoczenia gór. Wieją tu silne wiatry halne. Jest dość wysoka wilgotność powietrza (zdarzają się gwałtowne i obfite opady). Zdarza się zjawisko inwersji termicznej - z gór spływa do kotliny zimne powietrze, na skutek czego w Kotlinie temperatura jest niższa niż wysoko w Karkonoszach. 

Przyroda - roślinność i zwierzęta
Roślinność Kotliny została bardzo zmieniona przez gospodarkę człowieka. Niestety, zanieczyszczenie środowiska zniszczyło wiele roślin. Jedynie w kilku miejscach zachowały się łęgi wierzbowo-topolowe, lasy sosnowe i bukowe oraz świerkowe. 
Na skutek działań człowieka dość ubogi jest także świat zwierzęcy. Większe zwierzęta jak sarny, dziki czy jelenie występują bardzo rzadko. Więcej jest mniejszych zwierząt, jak zające, wiewiórki, nietoperze, ptaki (m.in. szpaki, dzięcioły, kawki, zięby), a także kilka gatunków motyli. 

Woda
Zbiornik wody pitnej Sosnówka - powierzchnia 180 ha, z tamą o wysokości 30 m, obowiązuje w nim zakaz pływania.

Bóbr - rzeka płynąca wzdłuż Kotliny Jeleniogórskiej. Przepływa przez Jelenią Górę, za nią tworzy przełomowy odcinek między Pogórzem Izerskim a Górami Kaczawskimi. Całkowita długość rzeki wynosi 272 km, jest to największy lewobrzeżny dopływ Odry.

Parki
Dolina Pałaców i Ogrodów łączy Karkonosze z Rudawami Janowickimi (Jelenia Góra, Staniszów, Łomnica, Wojanów, Karpniki). Obejmuje 29 pałaców i zamków, prawdopodobnie jest to największe takie skupisko w Polsce. Utworzyli ją w 2005 r. właściciele kilku pałaców, by pod tą nazwą skuteczniej promować region i móc ubiegać się o wpisanie obszaru na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. W 2008 r. Związek Gmin Karkonoskich utworzył Park Kulturowy Kotliny Jeleniogórskiej - obejmujący założenia parkowo-pałacowe w południowo-wschodniej części Kotliny Jeleniogórskiej, a także góry Grodna i Witosza z punktami widokowymi. 
Zamki i pałace wchodzące w skład Doliny Pałaców i Ogrodów: pałac w Łomnicy, Wojanowie, Staniszowie, Bukowcu, Dąbrowicy, Dziwiszowie, Komarnie, Kowarach, Mniszkowie, Pakoszowie, Radomierzu, Rybnicy, Siedlęcinie, Staniszowie, Wojanowie, Mysłakowicach, pałac Dębowy w Karpnikach, pałac Miłków w Podgórzynie, średniowieczny zamek Chojnik w Sobieszowie, wieża rycerska Siedlęcin w Jeżowie Sudeckim, Pałac Schaffgottschów i kompleks zdrojowy w Cieplicach (dzielnica Jeleniej Góry), oraz dwór Czarne i pałac Paulinum w Jeleniej Górze. 

Wschodnia część Kotliny Jeleniogórskiej wchodzi w skład Rudawskiego Parku Krajobrazowego (którego większość obejmuje obszar pasma Rudaw Janowickich).

Park Krajobrazowy Doliny Bobru obejmuje obszar Kotliny Jeleniogórskiej z mikroregionami Obniżenie Jeleniej Góry, Obniżenie Starej Kamienicy oraz Wysoczyzna Rybnicy. Oprócz tego obejmuje także Pogórze Izerskie, Pogórze Kaczawskie oraz Góry Kaczawskie. Powierzchnia Parku wynosi prawie ponad 12 tys ha, wraz z otuliną prawie 24 tys ha. Rzeka Bóbr stanowi oś parku o długości 38 km oddzielając Pogórze Izerskie od Pogórza Kaczawskiego i Gór Kaczawskich. Tworzy w kilku miejscach malownicze przełomy rzeczne. 

Warto zobaczyć: 
• przełom w okolicach Wrzeszczyna 
• przełom Borowego Jaru 
• „Dziki Wąwóz” między Pokrzywnikiem a Pilichowicami
• „Szwajcaria Lwówecka”- największe zgrupowanie piaskowcowych form skalnych na Pogórzu Zachodniosudeckim, wytyczona ścieżka dydaktyczno-przyrodnicza (okolice Lwówka Śląskiego) 
• Wzgórze Krzywoustego w Jeleniej Górze - o wysokości 375 m n.p.m., z wieżą widokową z 1911 r., ze wzgórza rozpościera się widok na Karkonosze i Jelenią Górę