Góry Wałbrzyskie - kiedyś obszar klęski ekologicznej, dziś pasmo odkrywane na nowo przez turystów.

Góry Wałbrzyskie należą do Sudetów Środkowych. Od południa graniczą z Górami Kamiennymi (przez Kotlinę Wałbrzyską), od strony północnej przechodzą w Pogórze Wałbrzyskie, od zachodu graniczą z Rudawami Janowickimi, od wschodu z Górami Sowimi. 
Pasmo ma długość 35 km i jest wyraźnie rozczłonkowane. Składa się z kilku garbów, oddzielonych od siebie dolinami rzecznymi:
– Masyw Trójgarbu (trójwierzchołkowy szczyt o wys. 738 m n.p.m., 757 m n.p.m., 778 m n.p.m.) i Krąglaka (692 m n.p.m.)
– Masyw Chełmca (851 m n.p.m.)
– Góry Czarne z najwyższym szczytem całego pasma Borową (nazywana też Czarną) – 854 m n.p.m.; w tym paśmie znajdują się również Kamienna (631 m n.p.m.), Kobiela (587 m n.p.m.) i Dłużyca (578 m n.p.m.)
– Rybnicki Grzbiet (Jałowiec 751 m n.p.m., Jedliniec 735 m n.p.m.)

Geologia
Góry Wałbrzyskie zbudowane są ze skał osadowych (piaskowców, zlepieńców i łupków) oraz wulkanicznych (porfirów, melafirów, tufów). 

Przyroda 
Krajobraz Gór Wałbrzyskich jest w dużym stopniu przekształcony przez człowieka. W wielu miejscach dominują hałdy i wyrobiska. Kiedyś obszar ten był uznawany za obszar klęski ekologicznej, dziś sytuacja się poprawia. Po intensywnym wycinaniu lasów, obszar obsadzano świerkami, które dziś dominują na tym obszarze. W niższych partiach – są także lasy liściaste, na obszarach podmokłych lasy grądowe i olchowe.
Zwierzyna jest dość uboga, w lasach można spotkać sarny, dziki. W Górach Wałbrzyskich żyją za to liczne bezkręgowce (kilkadziesiąt gatunków ślimaków), oraz kilkanaście gatunków nietoperzy.

Woda 
Przez Góry Wałbrzyskie przepływają rzeki Bóbr, Bystrzyca oraz Pełcznica (tworząca malowniczy przełom) i Lesk. Występują tu wody mineralne – szczawy wodorowęglanowo-sodowe (w Szczawnie Zdroju).



Park Krajobrazowy Sudetów Wałbrzyskich utworzony w 1998 r. o powierzchni 6500 ha (wraz z otuliną 2900 ha). Obejmuje wschodni fragment Gór Wałbrzyskich (masyw Borowej i Rybnicki Grzbiet), a także najwyższe pasma Gór Kamiennych. Graniczy z czeskim parkiem krajobrazowym Broumovsko. 

Obszar Chronionego Krajobrazu Kopuły Chełmca, Trójgarbu i Krzyżowej Góry (koło Strzegomia) położony na terenie Gór Wałbrzyskich oraz Wzgórz Strzegomskich. Utworzono go w 1981 r. Zajmuje powierzchnię 12 000 ha. Na jego terenie znajdują się cenne utwory geologiczne i pomniki przyrody nieożywionej i ożywionej. 

Książański Park Krajobrazowy rozciąga się na terenie Pogórza Wałbrzyskiego (na północ od Gór Wałbrzyskich), na jego terenie leży słynny zamek Książ wraz z ogromnym parkiem – zwany Perłą Dolnego Śląska. 

Atrakcje 
– Wąwóz Pełcznicy – u stóp zamku Książ (dlatego nazywany jest też wąwozem Książ), jest jednym z piękniejszych wąwozów w całych Sudetach. Długi na 3 km, o ścianach prawie 100 m, porośnięty lasem. U jego wylotu rośnie najstarszy cis w Sudetach – Bolko, który ma prawdopodobnie 500 lat. Niestety miejsce jest bardzo zaśmiecone, co jest efektem wizyt licznych turystów. 
– Wąwóz Szczawnicy – rzadziej odwiedzany, bardziej dziki niż wąwóz Pełcznicy
– Chełmiec – drugi co do wysokości szczyt Gór Wałbrzyskich (851 m n.p.m.), rozciąga się z niego wspaniały widok na Sudety 
– Lisi Kamień (613 m n.p.m.) i Ptasia Kopa (590 m n.p.m.) – atrakcyjne punkty widokowe na Kotlinę Wałbrzyską 
– rezerwat przyrody „Góra Choina” w Górach Czarnych na dwuwierzchołkowym wzniesieniu o wysokości 450 i 450 m n.p.m., nad jeziorem Bystrzyckim; na szczycie Choiny znajduje się też zamek Grodno
– „Zamkowa Skała” – gnejsowa skała na wysokości 400-500 m n.p.m. na zboczu Zamkowej Góry (480 m n.p.m.), pomnik przyrody
– „Przełomy pod Książem” – rezerwat przyrody na terenie Książańskiego Parku Krajobrazowego o powierzchni ponad 231 ha, utworzony dla ochrony krajobrazu rzeki Pełcznicy i potoku Szczawnik. Strome ściany wąwozów, bogata roślinność i zwierzyna (m.in. kilkadziesiąt gatunków mięczaków, kilkaset pajęczaków). 
– Jeziorko „Daisy” – geologiczno-leśny rezerwat przyrody nieożywionej, gdzie znaleziono okazy skamielin z okresu dewońskiego